Nagroda im. Oskara Kolberga za zasługi dla kultury ludowej

Już po raz 37. Nagroda im. Oskara Kolberga „Za zasługi dla kultury ludowej” przyznana zostanie za całokształt twórczości w dziedzinie kultury tradycyjnej. Wyraża ona uznanie dla twórców, naukowców, badaczy i popularyzatorów oraz instytucji i organizacji wspierających rodzimą kulturę.

Nagroda wskazuje i promuje najlepsze osiągnięcia we współczesnej twórczości, przyczynia się jednocześnie do ugruntowania wysokiej pozycji sztuki ludowej w kulturze narodowej.

Organizatorem oraz głównym fundatorem przyznawanych wyróżnień jest Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Fundatorami nagród są także: Fundacja „Cepelia” Polska Sztuka i Rękodzieło oraz Samorząd Województwa Mazowieckiego. Organizatorami konkursu oraz gali wręczenia nagród jest Narodowe Centrum Kultury we współpracy z Muzeum Wsi Radomskiej im. Oskara Kolberga w Przysusze.

Nagrody w postaci dyplomu i medalu projektu Anny Jarnuszkiewicz oraz gratyfikacji pieniężnej przyznawane są laureatom w dziedzinach twórczości artystycznej indywidualnej: sztuk plastycznych, literatury ludowej, muzyki instrumentalnej, śpiewu, tańca, kapelom i zespołom folklorystycznym oraz w dziedzinie działalności badawczej, dokumentacyjnej, animacji i upowszechniania kultury ludowej.

Nagrody honorowe wyróżniają osiągnięcia osób, instytucji i organizacji wspierających rodzimą kulturę.

Tegoroczna uroczystość wręczenia nagród odbędzie się w Zamku Królewskim w Warszawie 14 listopada 2012 roku o godz. 13.00.

Nasz portal sprawuje patronat medialny nad wydarzeniem.


* * *

Laureaci XXXVII Nagrody im. Oskara Kolberga za zasługi dla kultury ludowej

KATEGORIA I

TWÓRCY Z DZIEDZINY PLASTYKI I FOLKLORU MUZYCZNO-TANECZNEGO

Stanisław Koguciuk
(Pławanice, pow. chełmski, Lubelskie)

Malarz, jeden z ostatnich autentycznych artystów ludowych, maluje od 40 lat. Naiwne i oszczędne w formie przedstawienia wyrażają przemyślenia artysty, jego wizje rzeczywistości i natury. Zachwyca żywym kolorem i prostym przedstawieniem: scen rodzajowych z życia wsi, obrzędowości dorocznej, rodzinnej, pejzaży i tzw. „humorów”. Namalował tysiące obrazów, które wystawiane były na wystawach zbiorowych i indywidualnych (Legnica, Płock, Łódź), na targach sztuki ludowej (Kazimierz, Lublin, Chełm) oraz zgromadzone zostały w kolekcjach muzealnych i prywatnych.

Czesław Seweryński
(Stąporków, pow. konecki, woj. świętokrzyskie)

Garncarz i ceramik, kontynuator rodzinnych tradycji wywodzących się ze słynnych ośrodków garncarskich w Rędocinie i Odrowążu. Toczył naczynia na kole garncarskim obecnie wykonuje rzeźby ceramiczne (figurki, kapliczki, zabawki). Jest laureatem wielu prestiżowych nagród w konkursach na sztukę ludową a jego prace znajdują się w zbiorach największych polskich muzeów etnograficznych oraz w prywatnych kolekcjach w kraju i za granicą. Katarzyna Halina Weremczuk (Dołhobrody, Polesie Lubelskie, woj. lubelskie) Śpiewaczka-solistka, od 1995 r. występuje w Zespole Folklorystycznym „Jutrzenka” w Dołhobrodach. Prezentuje znakomity repertuar pieśni zapamiętanych z lat młodości i przekazów rodzinnych, przedstawiający miejscowe zwyczaje i obrzędy, tradycyjny styl śpiewu i gwarę (pieśni weselne, pogrzebowe, bożonarodzeniowe, wielkopostne, wielkanocne, sobótkowe, żniwne, kołysanki, ballady i religijne). Szczególne miejsce w dorobku artystycznym śpiewaczki zajmuje działalność teatralna i udział w widowiskach obrzędowych zespołu. Na potrzeby teatru gromadzi regionalne stroje ludowe i przedmioty codziennego użytku, związane z dawnym gospodarstwem i życiem codziennym społeczności wiejskiej, dokumentuje autentyczny folklor okolic Dołhobrodów. Prowadzi także działalność edukacyjną – poprzez udział w projektach unijnych związanych z promowaniem tradycji regionalnych wśród dzieci i młodzieży

Roman Wojciechowski
(Tomaszów Mazowiecki, woj. łódzkie)

Znakomity skrzypek z regionu opoczyńskiego. Jest laureatem festiwalu w Kazimierzu w kategorii solistów – instrumentalistów (skrzypce): Baszty na Festiwalu w 2008 r. oraz pierwszych nagród w 2004 r., i 2012 r.. Cechuje go wyjątkowo bogaty repertuar, zwłaszcza tańców trójmiarowych (oberków), znakomita technika i cechy stylu wykonawczego przejęte od tradycyjnych muzykantów. Jest również członkiem Kapeli ze Sławna, towarzyszącej zespołom z regionu opoczyńskiego w przeglądach folklorystycznych.

KATEGORIA II

LITERATURA LUDOWA

Zofia Przeliorz
(Żory–Osiny, region Górny Śląsk, woj. śląskie)

Pisarka, która od 1994 r. tworzy teksty zakotwiczone w kulturze regionu śląskiego. Pisze utwory prozatorskie, tematycznie zróżnicowane, prezentujące sceny z życia codziennego, wydarzeń rodzinnych i lokalnych, wykorzystuje śląskie wierzenia, zwyczaje i obrzędy, wątki demoniczne. Autorka stosuje język literacki w partiach narracji, gwarę w dialogach. Pisarka uczestniczyła w wielu konkursach regionalnych i folklorystycznych, zdobywając w nich nagrody i wyróżnienia (,,Rodzina Śląska w dawnej fotografii”, ,,Po naszemu czyli po Śląsku”). Jest laureatką Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego im. Jana Pocka w dziedzinie prozy. Zajmuje się edukacją regionalną. Jest solistką Zespołu Pieśni i Tańca ,,Osiny”.

KATEGORIA III

KAPELE LUDOWE

Kapela Stanisława Ptasińskiego z Wielgolasu
(Wielgolas, pow. miński, woj. mazowieckie)

Kapela powstała w 1988 r., w składzie obecnym: Stanisław Ptasiński, Piotr Parzyszek, Roman Stępiński występuje od 1997 r. Do lat sześćdziesiątych jej obecni członkowie byli wiejskimi muzykantami i grali zarobkowo na weselach i wiejskich uroczystościach, jako „kapela ludowa” uczestniczą w imprezach folklorystycznych regionalnych i krajowych. Ich muzyka towarzyszy wielu wydarzeniom lokalnym. Kapela wykonuje tradycyjną, ludową muzykę taneczną, oberki, powiślaki, polki, marsze. Jest nieustająco w dobrej formie artystycznej. Obecnie jest to jedyna ludowa kapela w okolicach Mińska Mazowieckiego. Ich nagrania znajdują się w zbiorach: Centrum Kultury i Sztuki im. Andrzeja Meżeryckiego. Scena Teatralna Miasta Siedlce, UMCS w Lublinie, Instytutu Sztuki PAN w Warszawie, programu Drugiego Polskiego Radia, Radia Lublin, Katolickiego Radia „Podlasie”, Radia dla Ciebie”.

KATEGORIA IV

ZESPOŁY FOLKLORYSTYCZNE

Zespół Pieśni Ludowej„Duszniczanka”
(Duszniki, pow. Szamotuły, woj. wielkopolskie)

Zespół powstał w 1985 r. przy Kole Gospodyń Wiejskich, współpracuje z Gminnym Centrum Kultury w Dusznikach, działa jako Stowarzyszenie Kulturalne „Duszniczanka”. Zespół występuje w konkursach i festiwalach regionalnych i ogólnopolskich (w Środzie Wlkp. Poznaniu, Nowym Tomyślu, Pobiedziskach i Dusznikach, Kazimierzu Dolnym), również za granicą. Prezentuje autentyczny repertuar pieśniowy o wysokich walorach wykonawczych: ballady, kołysanki, pieśni miłosne, obrzędowe, tradycyjne zasłyszane od własnych babek, zebrane przez Krystynę Bartkowiak i Krystynę Besztardę oraz pieśni Marii Orlikowskiej w Szamotuł. Zespół Śpiewaczy „Zaciszuki” (Węgorzewo, woj. warmińsko-mazurskie).
Zespół powstał w 1996 roku. Działa pod patronatem Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie. Zespół w swoim dorobku artystycznym posiada pieśni i obrzędy pochodzące z rejonu wileńskiego. Członkinie zespołu śpiewają przy akompaniamencie harmonii guzikowej, ubrane w stylizowane stroje wileńskie. Wykonywane przez zespół pieśni, zapamiętane z dzieciństwa – patriotyczne, religijne, miłosne, związane z obrzędowością, wielkopostne, kolędy, pieśni żniwne, łałymki są odzwierciedleniem folkloru wileńskiego.

KATEGORIA V

NAUKOWCY, DZIAŁACZE, POPULARYZATORZY

Henryk Gadomski
(Ostrołęka, Kurpie Zielone, woj. mazowieckie)

Etnomuzykolog, kompozytor i wieloletni nauczyciel muzyki. Badacz i dokumentator pieśni, tańca i muzyki kurpiowskiej. Autor publikacji regionalnych. Inicjator wydania drukiem z rękopisów ks. Władysława Skierkowskiego trzytomowej „Puszczy Kurpiowskiej w pieśni”. Współzałożyciel Związku Kurpiów i Ostrołęckiego Towarzystwa Muzycznego im. G. Bacewiczówny.

Jan Brodka
(Twardorzeczka, Beskid Żywiecki, woj. śląskie)

Muzyk instrumentalista (trombity, dudy, heligonka), folklorysta, autor opracowań muzyki regionu żywieckiego (pieśni i tańców) dla zespołów folklorystycznych w kraju i zagranicą, kierownik muzyczny Zespołu Pieśni i Tańca „Ziemia Żywiecka”. Współorganizator festiwali, konkursów i imprez folklorystycznych. Wychowawca muzyków i instruktorów folkloru. Współautor opracowania „Folklor Górali Żywieckich” i „Muzyka Ziemi Żywieckiej”.

KATEGORIA. VI

NAGRODA HONOROWA

Muzeum Kultury Kurpiowskiej w Ostrołęce

Muzeum w Ostrołęce odnosi wiele sukcesów w działalności na rzecz zachowania i popularyzowania sztuki ludowej, kultury i tradycji regionu. Cennym kapitałem Muzeum są dobre relacje i ścisła współpraca z samorządami, stowarzyszeniami działającymi na rzecz ochrony dziedzictwa kulturowego i zachowania tożsamości regionu kurpiowskiego: Związek Kurpiów, Oddział Kurpiowski STL, Stowarzyszenie Artystów Kurpiowskich, z którymi Muzeum od wielu lat współorganizuje ważne dla regionu przedsięwzięcia. Muzeum wykorzystuje dobrze przygotowaną kadrę merytoryczną oraz zaplecze w postaci nowoczesnych magazynów i pracowni do rozwoju instytucji, poszerzenia działalności, wzrostu frekwencji, promocji zgromadzonych zbiorów oraz lepszego zaspokojenia potrzeb odbiorców oferty muzealnej. Jest wiarygodnym partnerem we współpracy z wieloma krajowymi
i zagranicznymi instytucjami kultury.

Telewizja Polska SA Oddział w Rzeszowie

Rzeszowski Oddział TVP jest jedyną w Polsce stacją telewizyjną, która systematycznie dokumentuje, archiwizuje i promuje polski folklor. Działalność tę rozpoczęto w 1992 r. emisją cyklicznego programu „Spotkania z folklorem” i następnego „Mapy folkloru Podkarpacia”. Autor programów, red. Jerzy Dynia, wieloletni badacz i dokumentalista folkloru, laureat Nagrody im. Oskara Kolberga z 2005 r., rejestruje i prezentuje kulturę ludową i folklor Podkarpacia, zarówno autentyczny, źródłowy jak i opracowany w formie artystycznej.

wiecej.gif XXXVII Nagroda im. O.Kolberga – katalog (PDF)

TESTTT